Uống duphaston khi mang thai nên hay không nên?

0
572
Uống duphaston khi mang thai nên hay không nên

Khoảng thời gian mang thai là khoảng thời gian vô cùng nhạy cảm ở người phụ nữ. Do đó, mẹ bầu cần điều chỉnh lại thói quen ăn uống, sinh hoạt cho phù hợp và tuyệt đối không tùy tiện dùng thuốc. Để tìm hiểu về Duphaston, giải đáp thắc mắc uống duphaston khi mang thai nên hay không nên, cách dùng ra sao và cần tránh sử dụng khi nào, bạn đọc hãy xem ngay bài viết sau để có câu trả lời chính xác nhất. Bài viết được tham vấn kiến thức bởi bác sĩ Đinh Thị Quỳnh Huế – Nguyên trưởng khoa “Chăm sóc sức khỏe bà mẹ – Kế hoạch hóa gia đình” với hơn 20 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực Sản phụ khoa.

Duphaston là thuốc gì?

Progesterone là một nội tiết tố nữ rất quan trọng bởi khả năng duy trì chu kỳ kinh nguyệt và các chức năng của tử cung. Khi cơ thể sản xuất không đủ progesterone, nữ giới có thể bị vô sinh, sảy thai, mắc hội chứng tiền kinh nguyệt, kinh nguyệt không đều kèm theo nhiều rối loạn khác ảnh hưởng đến chức năng sinh sản. Để khắc phục tình trạng này, nhiều người tìm mua thuốc Duphaston. Vậy thuốc Duphaston là thuốc gì?

Duphaston có thành phần chính là Dydrogesterone (1 progesterone tổng hợp không có đặc tính androgen hoặc estrogen) giúp cơ thể chống lại nguy cơ tăng sinh nội mạc tử cung và ung thư nội mạc tử cung gây ra bởi các Oestrogen, không gây các rối loạn nữ hóa, nam hóa và không có hoạt tính corticoid.

Sau khi uống, Dydrogesterone trong thuốc sẽ được chuyển hóa nhanh chóng thành DHD chịu xúc tác của aldo-keto reductase 1C (AKR IC) ở bào tương và bởi các cytochrom P450 (CYPs), chủ yếu là CYP 3A4 giúp nữ giới điều trị các rối loạn giảm progesterone như hội chứng tiền kinh nguyệt, rối loạn kinh nguyệt, các chứng đau vú, tiền mãn kinh, vô sinh do suy hoàng thể, dọa sẩy thai, tăng sinh nội mạc sau thời kỳ mãn kinh, xuất huyết tử cung bất thường…

Tuy nhiên, không phải trường hợp nào cũng có thể sử dụng được thuốc. Nếu bạn thuộc nhóm các trường hợp sau thì nên tránh sử dụng:

  • Dị ứng với thành phần của thuốc
  • Có tiền sử mắc bệnh gan, thận, ung thư vú hoặc có người trong gia đình có tiền sử mắc các bệnh này.
  • Có tiền sử huyết khối, đột quỵ
  • Thường xuyên bị chảy máu ở vùng sinh dục mà không rõ nguyên nhân.

Thuốc Duphaston có tác dụng phụ không?

Tương tự như các loại thuốc Tây y khác thì Duphaston vẫn có tác dụng phụ. Tùy thuộc thể trạng và khả năng đáp ứng thuốc của mỗi người mà sẽ gặp phải các tác dụng phụ khác nhau.

  • Thường gặp: Đau nửa đầu, đau đầu, buồn nôn, rối loạn kinh nguyệt, đau và nhạy cảm vú.
  • Ít gặp: Chóng mặt, nôn, trầm cảm, vàng da, mệt mỏi, khó ở, đau bụng dưới, phát ban, ngứa, nổi mẩn, tăng cân.
  • Hiếm gặp: Gia tăng kích thước khối u phụ thuộc Progestogen như u màng não, thiếu máu tan huyết, buồn ngủ, phù mạch, căng vú, phù.

Hầu hết các tác dụng phụ của thuốc Duphaston không cần chăm sóc y tế mà sẽ tự biến mất khi cơ thể thích nghi với thuốc. Trường hợp sau vài ngày sử dụng vẫn có tác dụng phụ thì cần báo cáo với bác sĩ để có hướng xử trí tốt nhất.

Uống Duphaston khi mang thai nên hay không nên?

Thực tế thì Duphaston không ảnh hưởng tới thai nhi, thậm chí còn có tác dụng dưỡng thai nếu dùng đúng cách. Bên cạnh đó, mỗi người sẽ có tương tác khác nhau với thuốc nên mẹ bầu tuyệt đối không được tùy tiện sử dụng đặc biệt là trong 3 tháng đầu (khoảng thời gian này được xem là khoảng thời gian nhạy cảm nhất với thai nhi).

Ngoài ra, mẹ bầu nên chủ động khám thai định kỳ và điều chỉnh thói quen ăn uống, sinh hoạt hàng ngày cho phù hợp hơn.

+ Lịch khám thai định kỳ mà mẹ bầu cần nhớ

Khám thai định kỳ là việc làm vô cùng quan trọng và cần thiết nhằm giúp mẹ bầu kiểm soát bệnh tật, tránh các nguy cơ, rủi ro có thể tổn thương bé. Nghiên cứu cho thấy, những bà mẹ tuân thủ lịch khám thai định kỳ có tỷ lệ thai nhi tử vong thấp hơn 5 lần so với những người khác. Bên cạnh đó, cân nặng của trẻ cũng đúng tiêu chuẩn nhiều hơn khi sinh.

Lịch khám thai của mỗi người có thể khác nhau nhưng thường bao gồm 8 mốc quan trọng là:

  • Ngay khi phát hiện bản thân mang thai
  • Khi thai được 7 – 8 tuần tuổi
  • Khi thai được 10 – 13 tuần tuổi
  • Khi thai được 16 – 20 tuần tuổi
  • Khi thai được 24 – 27 tuần tuổi
  • Khi thai được 32 tuần tuổi
  • Khi thai được 35 – 36 tuần tuổi

Sau lần khám thai thứ 8, mẹ bầu cần thực hiện khám thai mỗi tuần hoặc bất cứ khi nào cảm thấy đau bụng, ra máu tại âm đạo.

+ Cách ăn uống giúp thai nhi khỏe mạnh trong suốt thai kỳ

3 tháng đầu thai kỳ

(Tuần 1 – Tuần 11)

3 tháng đầu là giai đoạn quan trọng trong việc đặt nền móng cho sự phát triển về thể chất, trí tuệ của trẻ. Dinh dưỡng chưa cần quá nhiều nhưng buộc phải đủ. Đặc biệt là 4 chất sau:

§  Protein: 68 – 81g/ngày

§  Sắt: 30 – 60 mg/ngày

§  Axit folic (vitamin B9): 400 mcg /ngày, là vi chất vô cùng quan trọng với mẹ bầu trong giai đoạn tam cá nguyệt thứ nhất, Axit folic có tác dụng giảm nguy cơ dị tật ống thần kinh, tật nứt đốt sống trong bào thai.

§  Canxi: 800 mg/ngày

3 tháng giữa thai kỳ

(Tuần 12 – Tuần 28)

Đây là giai đoạn mà các cơ quan, hệ thần kinh và cơ của thai nhi đã hình thành và bắt đầu làm việc. Kích thước tăng dần từ 5,4 cm lên đến 37,6 cm. Mắt và tai đã định hình, đầu có thể bằng 1/2 kích thước thân mình. Khoảng 25.000 tế bào thần kinh được sinh ra mỗi phút khiến bé có nhiều cử động và phản xạ trong bụng mẹ.

Mẹ bầu cần bổ sung lượng dinh dưỡng gấp 2 – 3 lần so với 3 tháng đầu. Đặc biệt là:

§  Canxi: 1200 mg/ngày

§  Sắt: 30 mg/ ngày

Bên cạnh đó, mẹ bầu cần bổ sung thêm các dưỡng chất khác như iot, axit folic, protein, kẽm, chất xơ…

3 tháng cuối thai kỳ

(Tuần 29 – Tuần 42)

3 tháng cuối là giai đoạn thần tốc mà thai nhi sẽ phát triển nhanh chóng cả về trí não và kích thước. Bé có thể dài thêm gần 25 cm với chiều dài khoảng 50 cm. Do đó, mẹ bầu cần đảm bảo đầy đủ dưỡng chất, đặc biệt là canxi, sắt, Omega 3, vitamin D, vitamin C…

 

Mẹ bầu có thể thêm các thực phẩm sau vào bữa ăn hàng ngày để bổ sung dưỡng chất cần thiết cho cơ thể:

  • Thực phẩm giàu canxi: sữa, bông cải, đậu phụ, cá, các loại đậu, cải chíp, súp lơ xanh, rau bina, khoai lang, chuối, kiwi, cam, hạt dẻ, hạnh nhân, nấm…
  • Thực phẩm giàu protein: bơ, trứng, thịt bê, thịt bò, thịt gà, thịt lợn, thịt cừu, bí ngô, cá, trứng cá, tảo xanh, tải xoắn, đậu phộng, lạc…
  • Thực phẩm giàu axit folic: cải bó xôi, súp lơ, đậu lăng, đậu phộng, ngũ cốc, hạt hướng dương, quả bơ, măng tây, trứng…
  • Thực phẩm giàu vitamin: cà rốt, khoai lang, rau chân vịt, cam, quýt, bưởi, dưa hấu, thịt bò nạc, cá hồi, sữa, trứng, xoài, gấc…

+ Cách sinh hoạt khoa học tốt cho thai kỳ

  • Vệ sinh thân thể sạch sẽ mỗi ngày: Mẹ bầu cần vệ sinh thân thể sạch sẽ mỗi ngày, đặc biệt là tại vùng kín để tránh bị viêm nhiễm, mắc bệnh phụ khoa mà ảnh hưởng tới thai nhi cùng chuyện sinh nở về sau.
  • Lựa chọn trang phục phù hợp: Mẹ bầu nên lựa chọn những trang phụ nhẹ nhàng, rộng rãi với chất liệu thoáng mát. Tránh mặc đồ bò sát o ép kho chịu lên cơ thể, đặc biệt là tại vùng bụng dưới.
  • Hạn chế mặc áo ngực chật hay có gọng cứng: Các loại áo ngực chật hay có gọng cứng có thể ảnh hưởng tới sự phát triển của núi đôi khiến mẹ bầu trở nên khó chịu.
  • Dành nhiều thời gian để nghỉ ngơi: Mang thai khiến cơ thể mẹ chịu nhiều sự thay đổi về cả thể chất và tinh thần kéo theo sự mệt mỏi. Do đó, mẹ bầu cần dành nhiều thời gian để nghỉ ngơi hơn. Hạn chế làm việc nặng, vận động mạnh mà ảnh hưởng tới thai nhi. Nghiên cứu cho thấy, những bà mẹ làm việc đến tháng thứ 8 thường đẻ con bị nhẹ cân.
  • Duy trì luyện tập thể dục thể thao: Dành nhiều thời gian nghỉ ngơi là tốt nhưng mẹ bầu vẫn cần dành ra khoảng 15 phút mỗi ngày để tập luyện nhẹ nhàng như đi bộ, yoga… Điều này sẽ giúp cơ thể mẹ trở nên khỏe khoắn, tăng cường sức đề kháng, ngủ ngon, tránh căng thẳng đồng thời hỗ trợ tốt hơn cho quá trình vượt cạn về sau.
  • Giữ tinh thần sảng khoái: Tâm trạng của mẹ có thể tác động tới thai nhi. Nhiều nghiên cứu cho thấy, khi mẹ hạnh phúc thì bé yêu trong bụng cũng sẽ cảm thấy hạnh phúc. Ngược lại, khi mẹ căng thẳng, khó chịu thì bé yêu trong bụng cũng sẽ trở nên căng thẳng và khó chịu hơn. Do đó, mẹ bầu nên giữ tinh thần thật sảng khoái, vui vẻ, tránh căng thẳng, suy nghĩ nhiều. Ngay khi cảm thấy stress, mẹ có thể dành thời gian trò chuyện với người thân, bạn bè hoặc làm những gì mình thích như nghe nhạc, xem phim, đọc sách, vẽ tranh, trồng cây…
  • Không uống rượu, bia: Mẹ bầu tuyệt đối không được uống rượu, bia trong suốt thai kỳ, đặc biệt là trong 3 tháng đầu. Lượng cồn trong rượu, bia có thể tích tụ trong cơ thể của thai nhi ngăn cản thai hấp thụ dinh dưỡng và oxy cần thiết, ảnh hưởng xấu tới quá trình phát triển. Nghiêm trọng hơn là nhiễm độc rượu bào thai, dị tật thai, sảy thai, thai chết lưu. Chưa kể là mẹ bầu còn phải gánh chịu nhiều hậu quả nghiêm trọng liên quan tới sức khỏe của chính mình.
  • Tiếp xúc với bé: Thông thường, mẹ bầu đã có thể cảm nhận được thai máy từ tuần 15 đến tuần 18 của thai kỳ. Nếu thấy bé yêu vận động thì mẹ có thể chạm vào các điểm đó để bé cảm nhận hoặc phản xạ lại. Ngoài ra, mẹ bầu nên massage bụng nhẹ nhàng mỗi ngày để hỗ trợ bé phát triển tốt hơn.
  • Nghĩ ngợi về bé: Kể cả khi không giao tiếp hay nói chuyện thì giữa mẹ và bé vẫn có sự liên hệ mật thiết và thiêng liêng. Do đó, mẹ có thể suy nghĩ và trò chuyện với bé trong tâm trí để bé cảm nhận và phát triển thần kinh mạnh mẽ hơn.
  • Trò chuyện với con: Bước sang tuần thứ 23 của thai kỳ, bé đã phát triển về thính giác và có thể nghe được những âm thanh trong bụng mẹ như tiếng tim đập, máu lưu thông… Thậm chí là nghe được những âm thanh bên ngoài. Do đó, mẹ nên thường xuyên nói chuyện cho bé nghe để bé làm quen với ngôn ngữ của mẹ. Nếu mẹ nói chuyện bằng ngôn ngữ khác tiếng mẹ đẻ thì sau này bé cũng sẽ có khả năng tiếp thu ngoại ngữ tốt hơn.
  • Đọc sách: Đọc sách có thể giúp bé phát huy trí tưởng tượng và cảm nhận được những hình ảnh bên trong. Do đó, mẹ nên chọn những loại sách cổ tích hay miêu tả và cố gắng phát huy hết sự tưởng tượng phong phú của mình để đọc cho bé.
  • Nghe nhạc: Mẹ có thể chọn những bản nhạc nhẹ nhàng và đeo tai nghe ở gần bụng của mẹ để bé phát triển thần kinh tốt hơn. Để tạo thành phản xạ có điều kiện cho bé, mẹ nên sắp xếp các giờ nghe nhạc cố định trong ngày.

Cách dùng thuốc Duphaston cho từng trường hợp

Duphaston được dùng bằng đường uống. Tùy từng trường hợp mà sẽ có cách dùng khác nhau.

  • Với bệnh nhân bị rối loạn kinh nguyệt thì cần uống mỗi ngày 1 viên Duphaston bắt đầu từ ngày 11 đến ngày 25 của chu kỳ.
  • Với bệnh nhân bị đau bụng kinh thì cần uống mỗi ngày 1 – 2 viên Duphaston bắt đầu từ ngày 5 đến ngày thứ 25 của chu kỳ (ngày đầu tiên nên bắt đầu với 2 viên còn những ngày sau có thể uống 1 viên).
  • Với bệnh nhân bị lạc nội mạc tử cung thì cần uống mỗi ngày 1 – 3 viên Duphaston bắt đầu từ ngày 5 đến ngày 25 của chu kỳ.
  • Với bệnh nhân bị vô sinh do suy hoàng thể thì cần uống mỗi ngày 1 viên Duphaston bắt đầu từ ngày 14 đến ngày 25 của chu kỳ. Điều trị kéo dài trong 6 chu kỳ liên tiếp.
  • Với bệnh nhân bị dọa sảy thai thì cần bắt đầu với 4 viên Duphaston rồi uống 1 viên sau mỗi 8h. Nếu tái phát triệu chứng thì cần tăng liều dùng thêm 1 viên. Khi đạt được liều dùng hiệu quả thì duy trì khoảng 1 tuần.
  • Với bệnh nhân sảy thai liên tiếp thì cần uống mỗi ngày 1 viên đến tuần thứ 20 của thai kỳ, sau đó giảm liều từ từ. Nên bắt đầu điều trị trước khi thụ thai.
  • Với bệnh nhân bị xuất huyết tử cung bất thường thì cần uống mỗi ngày 2 viên trong vòng 5 – 7 ngày. Có thể ngăn ngừa tình trạng xuất huyết bằng cách dùng liều dự phòng mỗi ngày 1 viên từ ngày 11 đến ngày 25 của chu kỳ.
  • Với bệnh nhân bị vô kinh thứ phát thì cần uống mỗi ngày 1 – 2 viên bắt đầu từ ngày 11 đến ngày 25 của chu kỳ.

Hướng dẫn trên chỉ mang tính chất tham khảo vì cách dùng của mỗi người có thể khác nhau tùy thuộc vào thể trạng, tình trạng sức khỏe, sức đề kháng… Chị em cần chủ động thăm khám để được tư vấn cách dùng phù hợp nhất.

Lưu ý khi dùng Duphaston với thuốc khác

Bạn không được phối hợp Duphaston với thuốc chống co giật (carbamazépine, phénobarbital, phénytoine, primidone); barbiturate; griséofulvine, rifabutine, rifampicine. Các loại thuốc này sẽ làm giảm hiệu lực của thuốc Duphaston.

Ngoài ra, bạn cần thận trọng khi phối hợp thuốc Duphaston với thuốc trị tiểu đường (insuline, metformine, sulfamide hạ đường huyết). Sở dĩ là vì dùng Duphaston liều cao có thể gây đái tháo đường.

Chú ý bảo quản thuốc ở nhiệt độ phòng, tránh ẩm và tránh ánh sáng. Không bảo quản trong phòng tắm hoặc trong ngăn đá. Giữ thuốc tránh xa tầm tay trẻ em và thú nuôi.

Cách xử trí khi bị quá liều hoặc quên liều Duphaston

  • Quá liều: Dydrogesterone trong Duphaston là một chất có độc tính rất thấp. Do đó, khi dùng quá liều, bạn có thể chỉ bị chóng mặt, buồn nôn, nôn, buồn ngủ, không phải điều trị đặc hiệu, chỉ cần cân nhắc điều trị triệu chứng là được.
  • Quên liều: Khi quên dùng Duphaston, bạn có thể bỏ liều quên và tiếp tục uống các liều sau sao cho đúng giờ. Chú ý đặt thông báo trên điện thoại hoặc đánh dấu tại sổ tay, lịch cá nhân để đảm bảo không bị quên liều thêm một lần nữa.

NÊN XEM THÊM:

Hi vọng bài viết đã giúp bạn đọc biết được uống duphaston khi mang thai nên hay không đồng thời có thêm nhiều thông tin hữu ích. Nếu còn bất cứ điều gì thắc mắc liên quan tới thai kỳ, bạn có thể chia sẻ tại mục comment cuối bài

Chia sẻ
Hồng Anh tốt nghiệp Học viện báo chí và tuyên truyền với chứng chỉ báo chí, báo ảnh, bằng lý luận cao cấp, chứng chỉ giảng viên đường lối...., Trên 5 năm kinh nghiệm viết bài trong lĩnh vực sức khỏe nói chung và sức khỏe mẹ bầu nói riêng

BÌNH LUẬN

Vui lòng nhập bình luận của bạn
Vui lòng nhập tên của bạn ở đây